Συναδέλφισσες και συνάδελφοι,
Θα επιχειρήσω να μεταφέρω την εικόνα από τη Λήμνο και τον Άγιο Ευστράτιο, μια εικόνα που πιστεύω ότι αντανακλά όσα όλοι μας ζούμε καθημερινά στα σχολεία όλης της χώρας.
Ξεκινώ με το ζήτημα της σχολικής στέγης και τα κτιριακά προβλήματα, που στη Λήμνο έχουν πλέον χτυπήσει κόκκινο, υποβαθμίζοντας την ποιότητα της εκπαίδευσης, αλλά κυρίως θέτοντας σοβαρά θέματα ασφάλειας μαθητών κ εκπαιδευτικών!
Στη Μύρινα, δώδεκα χρόνια μετά τον σεισμό, το ιστορικό κτίριο του Γυμνασίου σαπίζει παρατημένο. Γενιές μαθητών κάνουν μάθημα σε λυόμενα και σε αίθουσες που κόπηκαν στα δύο για να στοιβαχθούν περισσότεροι μαθητές, στη μεγαλύτερη σε πληθυσμό σχολική μονάδα του Β. Αιγαίου. Μια ολόκληρη γενιά μπήκε και βγήκε από τη δημόσια εκπαίδευση περιμένοντας μάταια ένα σχολείο.
Και φέτος, στο υπάρχον κτίριο που ήδη ασφυκτιά, είναι σε εξέλιξη εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης ενώ γίνονται μαθήματα. Πληρώνουν δηλαδή μαθητές και εκπαιδευτικοί την έλλειψη πρόβλεψης και έγκαιρου σχεδιασμού με αναστάτωση και πρόσθετη ανησυχία για την ασφάλειά τους.
Στο λυκειακό συγκρότημα της Μύρινας στριμώχνονται τέσσερις εκπαιδευτικές δομές. Κι άλλο στοίβαγμα, κι άλλα λυόμενα, κι άλλες γκρίνιες, κι άλλη μιζέρια! Η ανάγκη νέου σχολικού κτιρίου βοά, τη διεκδικούμε, αλλά κανείς δεν ενδιαφέρεται.
Στον Μούδρο, το ανέφερα κ πέρσι εδώ και σοκαριστήκατε, το αναφέρω κ πάλι: στο υπόγειο του λυκειακού συγκροτήματος, υπάρχει υποσταθμός ηλεκτρικού ρεύματος, με καταγεγραμμένη εισροή υδάτων σχεδόν με κάθε βροχή και προβλήματα συντήρησης, αφού οι τεχνικοί αρνούνται να αναλάβουν. Μιλάμε για μια βόμβα έτοιμη να εκραγεί κάτω από τα πόδια μας! Θα περιμένουμε να συμβεί το κακό για να συζητήσουμε ποιος είχε την ευθύνη; Απαιτούμε άμεσο τεχνικό έλεγχο, έγγραφη ενημέρωση, μέτρα προστασίας και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα ασφαλούς απομάκρυνσης του υποσταθμού.
Η ΕΛΜΕ κατέγραψε όλα τα προβλήματα κτιρίων και υποδομών σε σχετικό υπόμνημα το 2025, το οποίο έφτασε στη Βουλή με μορφή αναφοράς, ενώ ενημερωθήκαν όλοι οι αρμόδιοι φορείς. Θα ενεργήσουν επιτέλους; Εμείς θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να τους κάνουμε να ενεργήσουν και ζητάμε από την ΟΛΜΕ να θέσει σε πρώτη προτεραιότητα τα ζητήματα της σχολικής στέγης, των κτιρίων κ των υποδομών και συνολικά της ασφάλειας στα σχολεία.
Αλώστε το πρόβλημα, από ό,τι μαθαίνουμε από τα ΜΜΕ αλλά ακούμε κι εδώ από τους συναδέλφους, δεν είναι τοπικό, αλλά αφορά τα σχολεία όλης της χώρας.
Δεύτερο ζήτημα, η στελέχωση.
Συνάδελφοι, τόσο στη Λήμνο όσο και παντού, το πρόβλημα των κενών δεν αποτυπώνεται μόνο στον αριθμό των εκπαιδευτικών που λείπουν. Είναι πρωτίστως ποιοτικό ζήτημα και αποτυπώνεται σε όλα όσα στερούνται τα παιδιά.
Και κάθε μάθημα που δεν διδάσκεται είναι σημαντικό, σημαίνει χαμένες γνώσεις, χαμένες ευκαιρίες. Κι εδώ θέλω λίγο να αναφερθώ σε μαθήματα που για κάποιο λόγο θέλουν να μας κάνουν να αποδεχτούμε ως τριτοδεύτερης σημασίας και τη διδασκαλία τους περίπου ως πολυτέλεια. Μιλάμε για εικαστικά, μουσική, δεύτερη ξένη γλώσσα. Και θέλω να αναφέρω την περίπτωση του Άη Στράτη, όπου συστηματικά δεν στέλνονται εκπαιδευτικοί αυτών των ειδικοτήτων. Τα παιδιά του Άη Στράτη όμως δεν είναι παιδιά ενός κατώτερου θεού και δεν μπορούν να τιμωρούνται επειδή γεννήθηκαν εκεί. Η απουσία αυτών των μαθημάτων στερεί από τους μαθητές δυνατότητες έκφρασης και δημιουργίας. Ιδιαίτερα στην ειδική αγωγή, αυτές οι δυνατότητες μπορεί να είναι καθοριστικές για την επικοινωνία και τη συμμετοχή ενός παιδιού, γι’ αυτό και το κενό των εικαστικών στο ΕΕΕΚ Ρεπανιδίου είναι καίριο.
Όταν δεν γίνονται προσλήψεις εκπαιδευτικών, επειδή θεωρούνται κόστος και δεν είναι προτεραιότητα, αρχίζουν οι αλχημείες της Διοίκησης: να κάνουν όλα τα τμήματα από λίγο μάθημα, για να μοιραστεί το κενό και να μην «φανεί», να εξαντλούνται οι εκπαιδευτικοί με υποχρεωτικές υπερωρίες, να φορτώνονται με τρίτες αναθέσεις, να εξαντλούνται τα όρια μαθητών ανά τάξη και να στριμώχνονται οι μαθητές. Με αλχημείες όμως δουλειά δε γίνεται και οι μόνιμοι χαμένοι είναι οι μαθητές και οι μαθήτριές μας, για τους οποίους κάποιοι τάχα κόπτονται, αλλά δυστυχώς μόνο στα λόγια!
Τέλος, και στη Λήμνο μεγάλες είναι οι ελλείψεις σε νοσηλευτές, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς, ειδικότητες που είναι πια απόλυτα απαραίτητες πέρα πάσης αμφισβήτησης, κι όμως μένουν ακάλυπτες, άρα ακάλυπτες μένουν και βασικές ανάγκες υγείας, φροντίδας και υποστήριξης.
Τρίτο ζήτημα, οι όροι της ίδιας μας της ζωής.
Στη Λήμνο, συνάδελφοι δυσκολεύονται ακόμα και να βρουν σπίτι. Να βρουν. Δεν μιλάω για το ενοίκιο. Μιλάμε για το να βρουν ένα σπίτι. Κι όχι μόνο οι εκπαιδευτικοί. Έρχονται γιατροί για το νοσοκομείο, που έχει λιγότερους από τους μισούς που προβλέπονται, και φεύγουν, αρνούνται τη θέση, επειδή δεν βρίσκουν σπίτι. Κι αν βρουν, αντιμετωπίζουν εξωφρενικά ενοίκια ή την απαίτηση να φύγουν μόλις αρχίσει η τουριστική περίοδος.
Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να προσφέρουν σταθερότητα στα παιδιά, ενώ οι ίδιοι δεν ξέρουν πού θα μένουν σε λίγους μήνες. Και παρά τα επανειλημμένα αιτήματά μας, δεν έχει εξασφαλιστεί ουσιαστική στεγαστική στήριξη από τον Δήμο Λήμνου, ο οποίος επικαλείται οικονομική αδυναμία.
Με τους μισθούς μας αποψιλωμένους από την ακρίβεια, τα ενοίκια, το ρεύμα και τα τρόφιμα, η εργασία μας δεν εγγυάται πια αξιοπρεπή ζωή.
Τέταρτο ζήτημα, η ψυχική υγεία των μαθητών.
Η βία, το bullying, η κατάθλιψη, ο αυτοτραυματισμός, ακόμα και οι αυτοκτονίες ανηλίκων, βρίσκονται σε έξαρση και απαιτούν σοβαρή αντιμετώπιση. Τα φαινόμενα και τα περιστατικά είναι πολλά, τα ακούμε στις ειδήσεις, τα βλέπουμε στα σχολεία μας. Δεν χωράνε εδώ γενικεύσεις και εύκολες ερμηνείες, αλλά έχουμε ευθύνη και υποχρέωση να ερευνήσουμε το θέμα και να διεκδικήσουμε λύσεις.
Χρειαζόμαστε σχολείο στο οποίο το παιδί θα βρίσκει προστασία και ο εκπαιδευτικός υποστήριξη. Με μόνιμες προσλήψεις όλου του απαραίτητου προσωπικού και των ειδικών επιστημόνων, δημόσιες υπηρεσίες ψυχικής υγείας, μικρότερα τμήματα, με χώρο και χρόνο για την εγκαθίδρυση ουσιαστικής παιδαγωγικής σχέσης, πλαισίου εμπιστοσύνης και αίσθηση ασφάλειας. Μια πλατφόρμα καταγγελιών δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον άνθρωπο που είναι εκεί, παρών, για να ακούσει, να αναγνωρίσει τον κίνδυνο και να παρέμβει.
Συναδέλφισσες και συνάδελφοι,
Όλα αυτά που ανέφερα κι εγώ, και οι πριν από εμένα, αλλά σίγουρα θα αναφέρουν και οι επόμενοι, απαιτούν ΠΟΡΟΥΣ. Κι εδώ είναι που μπαίνουν στο κάδρο οι ευθύνες όλων των Κυβερνήσεων, αλλά και των πολιτικών δυνάμεων που στηρίζουν αυτές ακριβώς τις πολιτικές που θέτουν εκτός προτεραιότητας τις δικές μας ανάγκες, την υγεία, την παιδεία, την ασφάλεια.
Η Ελλάδα προβλέπεται να διαθέσει φέτος το 3,65% του ΑΕΠ της για στρατιωτικές δαπάνες, καταλαμβάνοντας την πέμπτη θέση ανάμεσα στις χώρες του ΝΑΤΟ. Την ίδια στιγμή, είμαστε στις χαμηλότερες θέσεις της Ε.Ε ως προς το ποσοστό του ΑΕΠ που διατίθεται στη δημόσια εκπαίδευση.
Για την πολεμική προετοιμασία αναλαμβάνονται πολυετείς δεσμεύσεις. Για τα σχολικά κτίρια, για γιατρούς, ψυχολόγους, νοσηλευτές, για τον μισθό μας, ακούμε ότι δεν υπάρχουν περιθώρια.
Η κυβέρνηση, δεμένη στους σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ, προτάσσει την πολεμική οικονομία. Η εμπλοκή σε στρατιωτικές αποστολές, όπως στην Ερυθρά Θάλασσα, εκτός από τους προφανείς κινδύνους, σημαίνει μέσα, προσωπικό και τεράστιες δαπάνες.
Δισεκατομμύρια για την πολεμική προετοιμασία και ψίχουλα μπροστά στις λαϊκές ανάγκες. Για Παιδεία, Υγεία, μισθούς, ασφαλή σχολεία, φτηνό ρεύμα και προσιτά είδη πρώτης ανάγκης.
Οι λαοί πληρώνουν με το αίμα τους και τον ξεριζωμό τους τον πόλεμο. Πληρώνουν όμως και την προετοιμασία του, με στερήσεις και ζωή πολύ κατώτερη από τις δυνατότητες της εποχής.
Γι’ αυτό χρειαζόμαστε ισχυρό αντιπολεμικό μέτωπο. Ο αγώνας για ειρήνη συνδέεται άμεσα με τον αγώνα για μόρφωση, αξιοπρεπή εργασία και κοινωνικά δικαιώματα. Απαιτούμε απεμπλοκή από τους πολεμικούς σχεδιασμούς και πόρους για τις ανάγκες του λαού.
Και, τέλος, χρειάζεται συνάδελφοι να υψώσουμε άμεσα φραγμό στον φασισμό που σηκώνει και πάλι κεφάλι.
Οι καταγγελίες των ΕΛΜΕ της Κρήτης για εκφοβισμούς και επιθέσεις μαθητών με αναφορές στη Χρυσή Αυγή μάς προειδοποιούν. Δεν επιτρέπεται να τα προσπερνάμε απλά ως «περιστασιακές εφηβικές προκλήσεις».
Ο Έριχ Φρομ έλεγε ότι όσο παρεμποδίζεται η ορμή για ζωή και για δημιουργικότητα, τόσο ενισχύεται η ροπή προς την καταστροφή και τη βία. Ας αναλογιστούμε τι σημαίνει αυτό για τα παιδιά μας, που βλέπουν γύρω τους ανασφάλεια, αποκλεισμούς και ένα μέλλον δυσοίωνο.
Αυτή η ματαίωση που νιώθουν μπορεί να γίνει γόνιμο πεδίο στρατολόγησης για όσους επιχειρήσουν να τους προσφέρουν μια κάλπικη αίσθηση κύρους, δύναμης και αυταξίας μέσα από το μίσος, και να στρέψουν την οργή τους ενάντια στον πιο αδύναμο, τον ξένο, τον διαφορετικό.
Η Ιστορία έχει δείξει ότι ο καπιταλισμός, οι πλουτοκράτες, το μεγάλο κεφαλαίο στήριξαν τον φασισμό, τον αξιοποίησαν για την καταστολή του εργατικού κινήματος και χρυσάφισαν μέσα από τον πόλεμο. Ο ρατσισμός και ο εθνικιστικός φανατισμός στρέφουν την οργή στον διπλανό, στον πρόσφυγα, στον διαφορετικό, αφήνοντας στο απυρόβλητο την εκμετάλλευση και όσους ωφελούνται από αυτή.
Γι’ αυτό η αντιφασιστική μας δουλειά χρειάζεται να δίνει στα παιδιά χώρο έκφρασης, δημιουργίας, αλληλεγγύης και συλλογικής διεκδίκησης. Να μάθουν ότι μπορούν να αλλάζουν όσα τα πληγώνουν, χωρίς να στρέφονται εναντίον εκείνων που υποφέρουν μαζί τους. Με ιστορική γνώση, συζήτηση, τέχνη και προστασία όσων στοχοποιούνται.
Να μη χαρίσουμε ούτε ένα παιδί στις φασιστικές οργανώσεις!
Προτείνουμε να οργανώσουμε, ως ΟΛΜΕ και ΕΛΜΕ, κοινές πρωτοβουλίες με γονείς, μαθητές και εργατικά σωματεία. Για ασφαλή και πλήρως στελεχωμένα σχολεία. Για μισθούς και στέγη που να επιτρέπουν αξιοπρεπή ζωή. Για την προστασία των παιδιών. Με αντιπολεμική και αντιφασιστική δράση σε κάθε περιοχή.
Αυτές τις ανάγκες βάζουμε μπροστά. Με οργάνωση, αλληλεγγύη και κοινό αγώνα, που πρέπει να πάρει απεργιακή μορφή, με απεργία κλαδική μέσα στον Οκτώβρη και κλιμάκωση με πανεργατική απεργία τον Νοέμβρη!